Friedrich Bessel

Ngày đăng: 30/01/2020 Chia sẽ bởi: admin Chuyên mục: Khoa học tự nhiên,Thiên văn học Lượt xem: 289 lượt

Friedrich Wilhelm Bessel (22/7/1784 – 17/3/1846) Nhà thiên văn và trắc địa Đức. Sinh ra ở Minden trong một gia đình quan chức nhỏ. Ông say mê thiên văn từ bé và tự học rất nghiên túc, 1804 đã tự mình tính được quỹ đạo sao chổi Halley, 1806 trở thành trợ lý ở đài thiên văn Liliental, 1810 được mời đến Kenigberg để tổ chức đài thiên văn mới rồi làm giám đốc đài này và làm việc ở đây cho tới cuối đời. Có thể nói Bessel là một trong những người đặt nền móng cho thiên văn đo lường, ông đã ứng dụng các phương pháp toán học khác nhau để xử lý số liệu quan sát. Công trình lớn đầu tiên của ông là xử lý số liệu quan sát vị trí các sao trong Danh mục Bradlei, kết quả được công bố trong công trình “Các cơ sở thiên văn”. Trong đó ngoài danh mục 3200 sao còn có giá trị các hằng số khúc xạ, tiến động, chương động chính xác hơn các giá trị được xác định trước đó. Bessel là một trong các nhà quan sát thiên văn vĩ đại, từ 1821 đến 1833 ông đã quan sát trên vòng kinh tuyến hơn 75 000 sao có độ xích vĩ từ +47° đến -16°. Từ số liệu quan sát nhiều năm ông thấy các sao Thiên Lang và Proxion có chuyển động riêng theo một đường lượn sóng, ông cho rằng các sao này có vệ tinh không thấy được nghĩa là các sao này là một hệ hai vật chuyển động quanh khối tâm. Ông là một trong số ít các nhà thiên văn đã xác định thị sai các sao đầu tiên, đại lượng để xác định khoảng cách tới các sao ở xa.

Trong trắc địa ông nổi tiếng về việc xác định chiều dài con lắc có chu kỳ một giây và sáng chế dụng cụ chuẩn. 1831 – 1840 ông đã cùng I. Baier thực hiện phép tam giác đạc ở Đông Phổ, đo cung 1° trên kinh tuyến, xác định các yếu tố của mặt địa cầu, kết quả được mang tên Bessel và được sử dụng trong trắc địa gần một trăm năm.

Bài viết liên quan